als zijnde
Datum: 23/12
als zijnde fout helaas

Nuenen
Datum: 05/12
Van Gogh en Ad Kikkert

briljant
Datum: 26/11
de beleefde deserteur

Arnon Grunberg
Datum: 16/8
De Mensheid

ontdekking
Datum: 30/5
Antonio Lobo Antunes

de laatste eer
Datum: 19/5
crematoriumpje kopen?

die Tunisreise
Datum: 25/4
Klee, Macke, Moilliet

De orgelman en zijn aapje
Datum: 17/3
verkiezingen 2017

Precht en Gabriel
Datum: 10/3
Duitse reuzen

de kracht en onmacht van taal
Datum: 18/2
van Trump tot Utopia

de day after
Datum: 17/11
nuance

Orhan Pamuk
Datum: 10/10
de intentie van het hart en de intentie van het woord

stemmen
Datum: 16/9
of toch niet?

de tweede coup
Datum: 23/7
twee vliegen in een klap

de coup
Datum: 16/7
democratische dictatuur

positief
Datum: 14/6
van cynisme naar levensvreugde

takkewijf
Datum: 26/4
maar wel ons takkewijf

fileren?
Datum: 01/4
Nee, te makkelijk

Keulen
Datum: 15/2
grote goochelaars

die-teritis
Datum: 12/1
klein en groot leed

een mooi en vrolijk uiteinde
Datum: 23/12
dom en dozig

Einstein
Datum: 28/11
God dobbelt niet. Maar, wie dan wel?

vulgariteit als recht
Datum: 25/10
de opstand van de massamens

lezen
Datum: 17/9
wie leest dit nog?

de trein en Europa
Datum: 03/9
wie wil er bij die club horen?

tribute to Randy Rhoads
Datum: 21/8
tranen

7 dagen New York
Datum: 30/7
the city that never sleeps

genaaid
Datum: 03/7
foutje, bedankt

wat is waar?
Datum: 08/6
van feit naar fictie en weer terug

de weg en de zijwegen
Datum: 25/4
Anaïs Nin en Otto Rank

recht en krom
Datum: 21/3
Amartya Sen, Joris Luyendijk en de moraal

nieuws
Datum: 27/2
pissig en pislink

Piketty
Datum: 10/2
de rijken worden echt rijker

je suis Charlie
Datum: 08/1
Tebbie nou gedaan dan?

Bertus Aafjes
Datum: 26/12
klein bier

een schitterende klootzak
Datum: 10/12
Evelyn Waugh

om te huilen zo mooi
Datum: 09/11
un longe dimanche de fiancailles

Vincent van Gogh
Datum: 17/10
kleingeestigheid vs grootgeestigheid

circumcisio
Datum: 11/10
de angst voor onthoofding

Feniks
Datum: 27/9
rituelen

Jan Leyens
Datum: 30/8
armoede, angst en afgunst

Knevel en Knaagdier
Datum: 05/8
een heilige binnenhengelen

Vlucht MH17
Datum: 25/7
waarheid en leugen

een adellijke ontmoeting
Datum: 18/7
gravin Marie van Bylandt

consul
Datum: 30/6
Griekenland geeft thuis

een lach en een traan
Datum: 10/6
boeken

Griekenland en Turkije
Datum: 06/5
Twee voor één!

Spiral Dynamics
Datum: 19/4
Theorie van alles?

even niet stemmen
Datum: 19/3
nada, noppes, nakkes

drama
Datum: 15/3
van tien tot twee

Jac van Looy
Datum: 26/2
schrijver en schilder

flow
Datum: 10/2
Mihaly Csikszentmihalyi

China revisited
Datum: 25/1
Victor Segalen

Rijswijk
Datum: 16/1
Modderdorp

hebben, hebben, hebben
Datum: 02/1
rockstar happiness

streetwise
Datum: 07/12
Freek versus dr. Phil

mijn tante Hetty
Datum: 22/11
excentriek

ondernemen
Datum: 22/10
rechtse gladjanus

midlifecrisis
Datum: 12/10
het aquarium uit

de vrije wil
Datum: 27/9
emotie en ratio

Blaffen of bijten?
Datum: 16/9
Onderwijs in Nederland

Du Perron
Datum: 18/8
verhuizen

Een kloeke Klukhuhn
Datum: 09/8
serendipiteit

Dan Brown en Lampedusa
Datum: 28/7
Inferno

operatie
Datum: 15/7
dubbele liesbreuk

Is het voor een cijfer?
Datum: 30/6
motivatie

hemel en hel
Datum: 10/6
liefde en tranen

schiettuig
Datum: 20/5
als ik het Butch nou van te voren vraag?

banaliteit van de dood
Datum: 05/5
een hondenpoepje

leven
Datum: 20/4
voeden, vechten, vluchten, voortplanten

fouten en foutjes
Datum: 06/4
digitale roversholen

why nations fail
Datum: 25/3
de koe en het falen

Rotary
Datum: 10/3
aan tafel

verantwoordelijkheid nemen, en zo
Datum: 24/2
makkelijk praten

A horse, a horse, my kingdom for a horse
Datum: 10/2
historisch drama

motivatie
Datum: 27/1
wat valt er te winnen, wat valt er te verliezen

Klaus Mann
Datum: 12/1
een gevoelige ziel

Doornroosje
Datum: 30/12
tragiek van de tijd

de ideale wereld
Datum: 16/12
tien-en-een-half

oh, oh, Kirsten
Datum: 30/11
gapie, gapie, heb je witte wol

De Boze Burger
Datum: 18/11
afgepakte speeltjes

eerlijk delen
Datum: 05/11
nivelleren is een feest

Ernst Jünger
Datum: 22/10
op de grens

Cees Nooteboom
Datum: 07/10
vragen en nog eens vragen

in tijden van nood leert men zijn vrienden kennen
Datum: 23/9
rituele dansen

Mak, Mark en Charley
Datum: 08/9
hondenzijk

Cycladen
Datum: 23/8
eilandhoppen

hemelhaken en kranen
Datum: 11/8
hard voor ons hart

vallende sterren
Datum: 20/7
niet om te genieten

Robert D. Kaplan
Datum: 08/7
schuivende panelen

toeval
Datum: 27/6
geluk zit in een klein hoekje

taboetje
Datum: 10/6
windkracht 3

Lisboa
Datum: 28/5
Calouste Sarkis Gulbenkian

jongetjes en meisjes
Datum: 10/5
lantaarnhengelvissen en Portugese oorlogsschepen

Herman Hesse
Datum: 30/4
maak van een Leo een Herman

de val
Datum: 22/4
het dak op, de boom in

Pasen
Datum: 07/4
Ferdydurke

En Jezus stierf op Golgotha
Datum: 25/3
Wiedewiedewiet, wiedewiedewiet, boem cha cha

Israel
Datum: 17/3
eten of gegeten worden

systeem falen
Datum: 08/3
de kleren van de keizer

donderdagmiddagen
Datum: 22/2
postbode Lucas

oude liefde
Datum: 14/2
roest niet

arme Robert
Datum: 07/2
schrijvers die geen schrijver zijn

Ilayda
Datum: 30/1
vrouw van de wereld, wereldvrouw

de plicht beledigd te mogen worden
Datum: 23/1
nare lange tenen mannetjes

Capote
Datum: 17/1
psychologische oorlogvoering

das Leben der Anderen
Datum: 09/1
sneu

ma Fu van Fu Sha
Datum: 02/1
moeder kok dood

Kerst
Datum: 28/12
Kerstkindekes

kwakkelen
Datum: 19/12
we kwakkelen angstig het jaar uit

twee gezichten
Datum: 14/12
het paard van Zagreb

de Europese broek
Datum: 06/12
Lederhose

goed en slecht nieuws
Datum: 27/11
over 2 weken is het Sinterklaas

het menselijk tekort
Datum: 20/11
politiek zonder politici

Bertrand Russell
Datum: 14/11
een monument

excellentie
Datum: 06/11
hor en dol

het nummer, het gezicht
Datum: 30/10
schieten met de ogen dicht

politique Europeènne
Datum: 23/10
wij doen het met de koe

mnemotechniek
Datum: 16/10
Bill Clinton copuleert met een bowlingbal

glazenwassers en ruitenzetters
Datum: 10/10
even een vloekje doen

geestelijke kinderen
Datum: 03/10
best wel een beetje jammer

onware waarheden, waarheden onwaar
Datum: 26/9
straks bestaat God nog

Angela S.
Datum: 19/9
hippie op zoek naar onderwerping

humaniora
Datum: 12/9
niet voor de winst

eenakter
Datum: 05/9
grote zwarte rookwolken

tupperware
Datum: 29/8
werk en werken

populisme
Datum: 22/8
eigen neus eerst

cliniclowns
Datum: 15/8
vragen zonder antwoorden

het hooggebergte
Datum: 08/8
pieken en dalen

Ithaka
Datum: 01/8
voor de mooi en de rust

Amy en de naamloze Noren
Datum: 25/7
tranen getuigen van kracht, niet van zwakte

meten is weten
Datum: 04/7
wit-mensen-witte-boorden-criminaliteitsgen

Fatma Sen
Datum: 27/6
hulde, hulde, hulde

het voorbestemde toeval
Datum: 20/6
de Gulden Snede

Kirsten
Datum: 12/6
Tante Sas, Dikkie Dik en de blauwe dolfijn

21e eeuw
Datum: 06/6
Blackberry en Strenghtsfinder

Bubb Kuyper
Datum: 30/5
Maurice Gilliams

DSK
Datum: 23/5
Sesam, open u

Novilo
Datum: 16/5
overgelopen naar het leger der verdoemden?

Osama en Neurenberg
Datum: 09/5
nieuwe spits kopen

de pest
Datum: 02/5
een klein wonder

onrechtvaardig Recht
Datum: 25/4
Neurenberg en later

Grittleton
Datum: 18/4
op stap met 2L

De Wittgensteins
Datum: 04/4
genie en gekte

Kader Abdolah
Datum: 28/3
een allochtoontje light alstublieft

Lucky Fons III
Datum: 21/3
de schrijver en de literatuur

de Ilias op schaatsen
Datum: 14/3
Odyssee naar Troje

A. M. Hammacher
Datum: 07/3
een ontsnapte vette vis

pruiken en baarden
Datum: 21/2
de leugen regeert

Umberto Eco
Datum: 14/2
de meester van de slow reading

democratie
Datum: 07/2
ja, maar, als, nee, mits, maar, toch, hoewel…

op stap met Sap
Datum: 31/1
olifanten en katers

filosofie
Datum: 24/1
nadenken? Nee toch?!

kunst
Datum: 17/1
Berlage en Halve Zoolstra

hoera, de Mexicaanse griep is terug!
Datum: 10/1
de sisser en de kater

nieuwjaarswensen
Datum: 03/1
leert lezen!

oermomenten
Datum: 27/12
met de tractor erover heen

Kerst
Datum: 20/12
vruchtbare dagen

on(der)wijs
Datum: 13/12
Voltaire en ampère

dwarsdenkers
Datum: 06/12
Achilles en de schildpad

Paul Cliteur
Datum: 29/11
geloof, moraal en vrijheid van meningsuiting

kippenvel
Datum: 22/11
Tanja Neymeier, Aung San Suu Key en Yossel Rakover

PVV, Levinas en Grunberg
Datum: 15/11
de Ander

faits divers
Datum: 08/11
trouwen, slapen, lezen en goddelijk niets doen

Brugge
Datum: 01/11
grootgrutter Gruuthuse

Kees van Dongen
Datum: 24/10
de mooie meisjes van Van Dongen

David van Reybrouck, Congo
Datum: 18/10
diamanten, dictators en Heineken

primair onderwijs
Datum: 11/10
duivels veel spijt

feest van de democratie
Datum: 04/10
at your service

On Balance
Datum: 27/9
eet meer Freud

wenken voor de jongste dag
Datum: 20/9
het overlevingskoffertje

Luilekkerland
Datum: 13/9
Pakies en Duitsers

infantiel
Datum: 05/9
luiervuil en ander vuil

zo maar een eiland
Datum: 30/8
Odysseus en de caduti Italiani

inflatie
Datum: 23/8
de graad van ergte

agree to disagree
Datum: 16/8
hoe de Hoge van zijn troon donderde

hardleers
Datum: 09/8
John Cassidy 'Wat als de markt faalt?'

Robert D. Kaplan
Datum: 02/8
Zo zielig het leven

Het Grote Bert Plan
Datum: 26/7
No cup, no glory, no government

zomerzotheid
Datum: 05/7
hoofdzaken en andere hersenbewegingen

besmettelijk
Datum: 28/6
Ali is besmettelijk, Roos ook, en ja, Bobby ook

het vrije woord
Datum: 21/6
Salman Rushdie meets politics and poetry

wat jammer dat ik geen buitenlander ben
Datum: 14/6
Domine, quo vadis? Ad Ducem Wilderem

'Hamerstukken'
Datum: 07/6
Jeroen geeft ze van katoen

de ene finale is de andere niet
Datum: 31/5
van draaiorgel tot piano

petit objet désir
Datum: 24/5
het genot van kleine voorwerpen

Rubem Fonseca
Datum: 17/5
'De pad en de geleerde'

de Damschreeuwer
Datum: 08/5
respect, of zo

een God in 't diepst van mijn gedachten
Datum: 03/5
het ik van de gaten

ethisch masochisme
Datum: 26/4
gedwongen verheffing en vrijwillige onderdrukking

brekebenen
Datum: 19/4
een kat in het nauw...

op de hei
Datum: 12/4
Jachtslot Sint Hubertus

Dzjenet
Datum: 05/4
Moedig iets fouts doen

Zadie Smith
Datum: 29/3
Wat wil je later worden?

mis-daad
Datum: 22/3
het heilige kruis en andere ongemakken

homo's, mocro's en dombo's
Datum: 15/3
het ritme van de tijd

vorst der Onverenigde Nederlanden
Datum: 08/3
we kunnen de boel altijd nog onder water zetten

Carthago
Datum: 01/3
de palmplant

de Godloze
Datum: 16/2
C1000

de barbaren komen
Datum: 08/2
Umwertung aller Werte

Africa Cup of Nations
Datum: 01/2
marineblauw

Anton Mauve
Datum: 25/1
we bestrijden de ramp met schoonheid

zelfreflectie
Datum: 18/1
psychopaat

de Spiegelstraat
Datum: 11/1
Joris en Mesdag

voornemens
Datum: 04/1
blijf met uw tengels van de kleine jongetjes af

terugblik?
Datum: 28/12
nee, niet terugblikken

de Muze
Datum: 21/12
het genie op het offerblok

leugenbeestje
Datum: 14/12
Jok en Brok in Verweggistan

J.D. Salinger
Datum: 07/12
knock-out door een fluwelen hamer

mengelwerk
Datum: 30/11
ongegeneerde reclame

Ashton en Von Rompuy
Datum: 23/11
beschadigd speelgoed

catastrofilie
Datum: 16/11
rampenliefhebbers

our trio is down to two
Datum: 09/11
feles Nelis obiit 3 november 2009

nostalgie
Datum: 02/11
Kan een cynicus ook gegrepen worden door nostalgie? Blijkbaar wel.

Dirk
Datum: 26/10
Mensen die Dirk heten, wekken sympathie op. Dirk Kuyt, Dirk Drie, – misschien heeft u zelf wel de nodige Dirken in uw naaste omgeving die deze stelling staven.

Lijstjes, catalogi en sex-appeal
Datum: 12/10
'Darwin en de consument' versus 'De betovering van lijsten'

wondere wereld
Datum: 05/10
Ach, Newtons appeltje

Jan en Nico
Datum: 28/9
Nobel broers

Ons gezin
Datum: 21/9
Mijn familie en andere dieren

De ramp
Datum: 14/9
Een griep als een dameswindje

souvenir
Datum: 07/9
Jippie! Ons souvenir is gearriveerd

passie en lef
Datum: 31/8
Wat is erger? Verdrinken in de regelzucht van de kinderbescherming of omkomen in de golven van de oceaan?

SBS6 SMS
Datum: 24/8
Het kan geen toeval zijn dat een zender die zich SBS6 noemt iets met SMS heeft.

We zijn er weer!
Datum: 17/8
Terug uit Turkije

werkeloos
Datum: 21/7
God met een uitkering

quid pro quo
Datum: 14/7
reciprociteit

Nescio
Datum: 07/7
Een heel klein badpakje en een takje gouden regen

Verkocht
Datum: 30/6
Wie mijn 'Spiegel' heeft gelezen, weet dat ik wel eens een marktje afstruin.

Groten der aarde
Datum: 23/6
Momenteel ben ik in de ban van Peter Sloterdijk, de Duitse filosoof. Een levende filosoof nog wel.

Gekke Geert
Datum: 16/6
Een tijdje terug was het nog onzeker wie de onderbuik van de samenleving met een substantiële partij in ons parlement zou gaan vertegenwoordigen:

Het spel van de engel
Datum: 09/6
Scharlaken rood

Carlos Ruiz Zafon
Datum: 02/6
Kosten nog moeite waren gespaard om de Nederlandse vertaling van Zafons nieuwste werk 'Het spel van de engel' - het lang verwachte vervolg op de bestseller 'De schaduw van de wind' - feestelijk te presenteren.

Evolutie
Datum: 26/5
In dit Darwinjaar schijnen er nog mensen rond te lopen die niet aan de evolutietheorie willen.

telefoonnummer
Datum: 19/5
Wanneer er een minister van Onderwijs moet komen, word ik nooit gebeld. U ook niet.

Don Rummy
Datum: 12/5
Shocking Donald

Joep en Donald
Datum: 05/5
Joep en Donald

Stof tot krimpen
Datum: 14/4
Er is krimp. We krimpen met z’n allen een procent, of misschien wel twee.

Drie musketiers
Datum: 14/4
We hebben een nieuwe huisgenoot. Hij heet Puck.

Tjibbe
Datum: 09/4
Tjibbe is weg.

Osama en Neurenberg

nieuwe spits kopen

De moord op Osama bin Laden had voor ons, lezers van deze columns, op geen beter moment kunnen komen. Een schoolvoorbeeld van hoe Internationaal Recht werkt of niet werkt. Nog mooier: Advocaat Knoops, de advocaat die Marco Kroon, die letterlijk van top tot teen onder de coke zat, heeft weten vrij te spreken van cocaïne gebruik (een standbeeld voor zo’n advocaat!) heeft na een tiental jaren ervaring in Internationaal Recht en vooral Onrecht een boek geschreven over zijn ervaringen.
Multatuli formuleerde het een eeuw geleden ongeveer als volgt (ik parafraseer): ‘Wanneer Recht rechten worden, gaat het mis.’ Hij bedoelde daarmee dat Recht vervangen door rechtsregels een frictie teweeg brengt die zelfs kan ontaarden in een gevoel van onrecht. De hamvraag die zich in dit soort kwesties aandient, luidt als volgt: Is het Recht van de rechtsregels, de Wet, is dat het Recht dat wij willen, of moet ons Rechtsgevoel bevredigd worden? Vaak willen wij beide, maar kool en geit sparen lukt ook hier niet.
Terug naar ons schoolvoorbeeld. Na een prachtige Navy Seal actie (de speelfilm ligt al op de planken), volgt er een spectaculair geschutter en geblunder. Dat is prettig, want dat toont aan dat het allemaal ‘echt’ was en niet in scène gezet. Binnen twee dagen hadden we zes verschillende versies van de inval in de villa. Persoonlijk boeit mij dat niet zo. Dat ze Osama hebben doodgeschoten, vind ik persoonlijk wel prettig. Mijn rechtsgevoel is hiermee bevredigd. Bovendien zat niemand te wachten op een Osama show in de rechtbank.
Maar dan het Recht. NB: Niemand spreekt in de media van ‘de moord’ op Osama. Iedereen heeft het over ‘de dood’ van Osama. Alsof hij van schrik een hartaanval heeft gekregen in plaats van dat hij is volgepompt met lood. Dus, laten we een koe een koe noemen en stellen dat Osama standrechtelijk is geëxecuteerd. Van mij mag dat. Van het Internationale Recht natuurlijk niet.
Probleem.
Of niet?
Theoretisch probleem. Want een ieder snapt dat in een soortgelijk geval er altijd en eeuwig soortgelijk gehandeld zal worden. Het is dus alleen een probleem voor het Recht van de Rechtsopstellers, wettenmakers, advocaten, farizeeërs en meer van dat soort lui. Het is niet ons probleem. Het wringt dus wederom.
Toch wringt het anders dan bij Neurenberg. Wanneer je bij Neurenberg winnaar en verliezer omdraaide, dan kreeg je ook een omgekeerde uitkomst. Goed werd fout en fout werd goed. In dit geval is dat volgens mij niet zo.
Ik kan mij namelijk voorstellen dat ik ben geboren in het minder bedeelde deel van de wereld (2/3 van onze aardkloot), dat ik ben opgevoed in een sfeer van ‘eens zal er…’ en je kijkt elke dag met afgunst naar het rijke 1/3 deel, waar één schreeuwnatie de lakens uitdeelt en ook nog eens het lef heeft om bij je om de hoek allerhande landen aan te vallen, waarvan jij vindt dat het broederlanden van je zijn omdat ze in dezelfde shit zitten als waar jij in zit, en dan komt daar een clubgenoot van je en die raakt dat schreeuwland recht in het hart. Een ‘hoera!’ klinkt op uit je keel. ‘Fantastisch.’ Het is het gesprek van de wereld voor 10 jaar. En dan neemt dat schreeuwland wraak door je held en clubgenoot om te leggen. ‘Shit’, denk je. ‘Das balen. Nieuwe spits kopen.’
Dat jouw spits, jouw held, jouw clubgenoot is omgelegd, vind je niet raar. Omgekeerd heeft die spits van jou 3000 man en twee symbolen omgelegd (de Twin Towers), het Pentagon voor een deel verwoest en bijna het Witte Huis geraakt. Heeft van te voren ook niet gevraagd of het mocht (waarschijnlijk niet).
Kortom. Het rechtsgevoel is hiermee niet veranderd. De uitslag is anders, het is balen, maar goed blijft goed en slecht blijft slecht.
Toch denk ik niet dat Knoops het met mij mee eens zal zijn. Maar hij heeft dan ook Marco Kroon vrijgesproken, die ook wel het schietende cokelijntje werd genoemd. Dat is het Recht van Knoops c.s. en dat is ook het Internationale Recht.
Het blijft wringen.
Het pleit overigens wel voor de landen van de ‘beschaafde’ wereld dat ze zelfs bij het omleggen van hun grootste vijand, zich meteen de vraag stellen of het eigenlijk wel mocht. Of is dit niet beschaafd, maar eerder decadent?
Ik geloof niet dat we hier uit komen.
Gelukkig maar.

Reageren? Mail naar info@rolandlouwerse.nl